Inleiding 860409 (c) 1986 by ORD-GROUP 2 Inleiding In 1979 werd de eerste microcomputer van DJOE aangeschaft: een EXIDY Sorcerer. Rond deze computer vormde zich een groep die zich voornamelijk bezig hield met het schrijven van programma's. Al snel werd het duidelijk dat de vraag naar computertijd het aanbod ver overtrof. Gemiddeld kon iemand ongeveer drie uur per week met de computer werken. In de loop der jaren werd de computer verder uitgebreid, eerst met meer geheugen en later met diskdrives. Om toch meer computertijd te krijgen besloten wij in het voorjaar van 1983 om onze eigen computer te bouwen: de ORDINATOR. Vanwege het beperkte budget van DJOE moest het project zo goed- koop mogelijk worden uitgevoerd. Om zoveel mogelijk computertijd te krijgen voor zo min mogelijk geld besloten wij om de ORDINATOR multi-user te maken. De voornaamste redenering was dat, aangezien de gebruikers toch het grootste deel van hun tijd besteden aan het nadenken wat ze nu weer zullen gaan intikken, de computer best in staat zou zijn om meerdere gebruikers tegelijk te bedienen. Als CPU werd de Z80A gekozen. Het adresseerbereik van de Z80 is 64 Kb. Dit is net genoeg voor één gebruiker maar voor meerdere gebruikers is het te weinig. Dit maakte het noodzakelijk om het adresseerbereik van de Z80 uit te breiden. Hiervoor ontwierpen wij een paging MMU (Memory Management Unit) met 4 Kb pages. Bij het ontwerpen van de hardware is ten alle tijden rekening gehouden met het feit dat het later in een multi-user environment zou moeten fungeren. Dit betekent dat de hardware een grote mate van zelfstandigheid moet hebben omdat de CPU geen tijd heeft om de hardware stap voor stap te besturen. Het eerste programma dat wij voor de ORDINATOR schreven was DIAMOND, een monitor. Dit programma werd op de eerder genoemde EXIDY geschreven en voor het grootste deel getest. Daarna werd het in een EPROM gezet en uitgeprobeerd op de ORDINATOR. Voor de open dag van 1984 werd een klein multi-user systeempje geschreven. Dit stelde 4 mensen in staat om met BASIC te werken. Dit systeempje werkte redelijk en wij hebben er veel van geleerd maar er ontbraken toch een aantal essentiele dingen. De volgende stap was het opzetten van een CP/M 2.2 compatibel systeem. Hiermee kon één persoon op de ORDINATOR werken. Hierna werd begonnen met het schrijven van een CP/M 2.2 compatibel multi-user systeem. Dit timesharing systeem, dat gewoonlijk TS wordt ge- noemd, werkt nu goed. Er kunnen meerdere mensen tegelijk op werken zonder dat men van elkaar last heeft of elkaar kan beinvloeden Ondertussen ging de ontwikkeling van de hardware door. In het algemeen kostte het minder tijd om een stuk hardware te ontwerpen en te bouwen dan om de benodigde software ervoor te schrijven. Ook het schrijven van applicatiesoftware ging door. Er werden een aantal programmeertalen geimplementeerd en er werden een groot aantal algemeen nuttige programma's geschreven. Op het moment be- Inleiding 860409 (c) 1986 by ORD-GROUP 3 schikken wij over een uitgebreide softwarebibliotheek die het oplossen van een probleem vaak zeer eenvoudig maakt. Tijdens dit project hebben wij verscheidene heruitvindingen gedaan. Vaak losten we een probleem op en gingen dan eens in de literatuur kijken hoe anderen dat probleem hadden opgelost. Een aantal malen vonden we dan onze oplossing met een uitgebreide theoretische beschrijving. In een paar gevallen hebben wij noch onze oplossing noch een betere oplossing in de literatuur kunnen vinden. Wij danken de "Stichting De Jonge Onderzoekers Eindhoven" (DJOE) voor het mogelijk maken van dit project.